Filmposter – Elvis: That’s The Way It Is
De documentaire Elvis: That’s The Way It Is (1970) legt een cruciaal kantelpunt in de carrière van
de toen 35-jarige Elvis Presley vast. De film toont de ‘King of Rock ‘n’ Roll’ op de absolute top van
zijn vocale en fysieke kunnen, maar is tegelijkertijd het startpunt van een moordend regime in
Las Vegas dat hem uiteindelijk fataal zou worden.
Elvis Presley
Hieronder volgt het complete, diepgaande achtergrondverhaal achter dit filmische
en muzikale meesterwerk.
1. De aanloop: De artistieke gevangenis van Hollywood
Om te begrijpen waarom Elvis: That’s The Way It Is in 1970 zo revolutionair en noodzakelijk was, moeten we terug naar de vroege jaren 60. Na zijn dienstplicht in het Amerikaanse leger stuurde zijn dominante
manager, Colonel Tom Parker, de carrière van Elvis resoluut in de richting van Hollywood. Parker zag een formule die gegarandeerd geld opleverde: goedkoop geproduceerde speelfilms met een flinterdun plot, waarin Elvis een aantal kwalitatief matige liedjes zong, ondersteund door een soundtrackalbum.
. Colonel Tom Parker Filmposter – Blue Hawaii
Hoewel films als Blue Hawaii commercieel succesvol waren, raakte Elvis artistiek volledig gefrustreerd. Hij zat gevangen in een vicieuze cirkel van formulefilms terwijl de muziekwereld om hem heen radicaal
veranderde door de opkomst van The Beatles, The Rolling Stones en de psychedelische rock. Elvis voelde zich irrelevant en had al sinds 1961 niet meer live voor een betalend publiek opgetreden.
. The Beatles The Rolling Stones
2. De ommekeer: De ’68 Comeback Special
De grote bevrijding kwam in december 1968 met de legendarische televisieshow ELVIS, beter bekend als de ’68 Comeback Special. Gehuld in een strak, zwart leren pak bewees Elvis aan de wereld – en vooral aan
zichzelf – dat hij nog altijd de gevaarlijke, charismatische rocker van weleer was. De special was een
kijkcijferkanon en gaf Elvis de hernieuwde energie en het zelfvertrouwen om de soundtrack-studio’s
definitief achter zich te laten. Hij wilde weer touren, de adrenaline van het podium voelen
en rechtstreeks in contact staan met zijn fans.
’68 Comeback Special
3. De Las Vegas-deal en de transformatie
Colonel Tom Parker rook nieuwe commerciële kansen en sloot een astronomische deal met het destijds gloednieuwe en immense International Hotel in Las Vegas (later bekend als het Las Vegas Hilton). In de
zomer van 1969 maakte Elvis daar zijn live-debuut. De shows braken alle box office-records.
International Hotel in Las Vegas
In plaats van de rauwe rockabilly uit de jaren 50, transformeerde Elvis zijn act in 1969 en 1970 tot een grootschalige, bombastische en uiterst dynamische show. Hij stelde de iconische TCB Band (Taking Care of Business) samen, onder leiding van de virtuoze sologitarist James Burton, pianist Glen D. Hardin, bassist Jerry Scheff, ritmegitarist John Wilkinson en drummer Ronnie Tutt. Elvis voegde een compleet orkest toe onder leiding van Joe Guercio, evenals de gospelgroep The Imperials en de soulvolle
achtergrondzangeressen The Sweet Inspirations. Dit was geen stoffige nachtclub act;
dit was een muzikale muur van geluid.
James Glen D. Jerry John Ronnie Joe .
Burton Hardin Scheff Wilkinson Tutt Guercio .
4. Het concept van de documentaire (1970)
Gezien het overweldigende succes van de concerten in 1969, besloot filmmaatschappij
Metro-Goldwyn-Mayer (MGM) in de zomer van 1970 een cameraploeg op Elvis af te sturen. Het doel was niet om een gescript drama te maken, maar om Elvis’ eerste non-dramatische bioscoopdocumentaire te produceren. Regisseur Denis Sanders kreeg de taak om het hele proces vast te leggen: van de intieme
repetities in Californië tot de uiteindelijke ontlading op het podium in Las Vegas, en in zijn luxueuze suite in het International Hotel. Hierdoor kregen fans een unieke inkijk in zijn werkwijze. Er werd in de periode
Juli – Augustus 1970 gefilmd op de locaties Culver City – Californië,
Hollywood – Californië, Las Vegas – Nevada.
Denis Sanders
Het project omvatte tevens een gelijknamig studio- en livealbum. Het album was een unieke constructie: het bevatte zowel nummers die live in Las Vegas waren opgenomen als gloednieuwe studionummers die Elvis kort daarvoor had opgenomen in de RCA Studio B in Nashville. Nummers als “Twenty Days And Twenty Nights” en “Mary In The Morning” toonden de diversiteit en diepgang van zijn stem in die periode.
Album – That’s The Way It Is
5. De structuur van de film: Van zweet tot ontlading
De kracht van Elvis: That’s The Way It Is ligt in de driedelige opbouw, die de kijker
een ongekende blik achter de schermen gunt.
Deel 1: De repetities in Hollywood
De film opent in juli 1970 in de MGM-studio’s in Culver City en de RCA-studio’s in Hollywood. Hier zien we een ontspannen, informele Elvis in vrijetijdskleding. Hij dolt met zijn muzikanten en de ‘Memphis Mafia’ (zijn vaste entourage), maar toont tegelijkertijd zijn absolute muzikale leiderschap. Zonder bladmuziek of strakke instructies stuurt hij op gevoel de band aan. Nummers als “Bridge Over Troubled Water”,
“You’ve Lost That Loving Feeling”, “Polk Salad Annie” en “Suspicious Minds”
worden hier tot in de perfectie gesmeed.
Deel 2: De voorbereidingen in Las Vegas
De camera’s verplaatsen zich vervolgens naar het International Hotel in Las Vegas. We zien de opbouw van het gigantische podium, de repetities met het voltallige orkest en de backstage-zenuwen net voor de
openingsavond op 10 augustus 1970. Sanders filmt ook de opwinding onder de hotelmedewerkers
en interviewt fans die vanuit de hele wereld (waaronder een grote delegatie uit het
Verenigd Koninkrijk) zijn ingevlogen om hun idool te zien.
Deel 3: De concertregistratie
Het overgrote deel van de film bestaat uit de daadwerkelijke concerten, gefilmd tussen 10 en 13 augustus 1970. Elvis betreedt het podium in zijn inmiddels iconische, witte jumpsuits met opstaande kragen en
franjes. De intensiteit is adembenemend. Elvis zingt met een enorme vocale kracht, beweegt met
karate-achtige choreografieën en zweet alsof zijn leven ervan afhangt. Hij zoekt constant de interactie met het publiek, kust vrouwen op de eerste rij en toont een ontwapenende zelfspot.
6. De impact en de sterrenbezetting
De openingsavond van het Summer Festival in augustus 1970 was een bijeenkomst van de absolute
Hollywood-elite. De documentaire toont hoe iconen zoals Cary Grant, Sammy Davis Jr., Kenny Rogers,
Juliet Prowse en Xavier Cugat in de zaal zitten om de King te aanschouwen. De film slaagde er perfect in om de unieke, elektrische sfeer van Las Vegas in die tijd te vangen. Toen de film in november 1970 in de
bioscopen verscheen, werd hij door critici geprezen als één van de beste muziekdocumentaires
ooit gemaakt. Het liet een volwassen, herrezen kunstenaar zien die zijn troon
als live-entertainer definitief had teruggeëist.
Cary Grant Sammy Davis Jr. Kenny Rogers Juliet Prowse Xavier Cugat
Niet alleen bekende Hollywood-elite waren aanwezig tijdens de concertreeks, ook waren de belangrijkste mensen uit Elvis zijn privéleven in Las Vegas. Zo waren onder andere zijn toenmalige echtgenote,
Priscilla Presley en zijn toen nog 2 jaar oude dochter Lisa Marie Presley aanwezig. Ook zijn vader
Vernon Presley en zijn toenmalige vrouw Davada (Dee) Elliott Stanley en haar 3 zonen,
Billy, Ricky (Rick) en David Stanley zaten in het publiek.
Priscilla Presley Lisa Marie Presley Vernon & Dee Presley + Billy, Rick en David
7. The Memphis Mafia: Organisatorische en emotionele ruggengraat
The Memphis Mafia fungeerde in de documentaire Elvis: That’s The Way It Is (tijdens de voorbereidingen
en de concertreeks in het International Hotel in Las Vegas) als de intieme vriendenkring, bodyguards
en het operationele vangnet van Elvis. Ze boden hem bescherming, assisteerden bij de logistiek rondom zijn concerten, en zorgden voor een veilige, ontspannen sfeer achter de schermen
tijdens zijn legendarische comeback in Las Vegas.
Elvis & The Memphis Mafia
De groep had de volgende concrete rollen in deze periode:
– Joe Esposito: Als de foreman (leider) van de groep en Elvis’ co-tourmanager regelt hij de dagelijkse
planning. In de documentaire zie je hem de repetities coördineren, contracten en schema’s bewaken, en zorgen dat alles rondom de concerten soepel verloopt.
Joe Esposito
– Charlie Hodge: Hij heeft de meest zichtbare rol in de film. Charlie staat direct naast Elvis op het podium. Hij zingt harmonieën, reikt Elvis zijn gitaren aan en overhandigt constant de iconische sjaaltjes en water. Daarnaast fungeert hij achter de schermen als een klankbord voor de muzikale arrangementen.
Charlie Hodge
– Red West, Sonny West en Richard Davis: Tijdens de concerten loopt Elvis regelmatig het publiek
in om interactie te zoeken met fans. Op deze momenten zie je de groepsleden vlak achter of
naast hem bewegen. Hun rol is om Elvis fysiek te beschermen tegen overenthousiaste fans
zonder de sfeer van de show te verpesten.
Red West Sonny West Richard Davis
– Jerry Schilling en Lamar Fike: De documentaire toont zeldzame beelden van Elvis in de kleedkamers en tijdens repetities. Leden zoals Schilling en Fike zorgen hier voor ontspanning. Ze maken grappen, zingen spontaan mee en creëren een vertrouwde “thuisomgeving” in de stressvolle backstage-wereld van
Las Vegas. Dit helpt Elvis te ontspannen en zijn focus te behouden.
Jerry Schilling Lamar Fike .
Samengevat laat Elvis: That’s The Way It Is The Memphis Mafia zien in hun absolute hoogtijdagen: niet als passieve meelopers, maar als een geoliede machine die essentieel was om Elvis te laten schitteren tijdens zijn legendarische comeback-optredens.
8. De schaduwzijde: Het begin van het einde
Hoewel Elvis: That’s The Way It Is een triomftocht laat zien, herbergt de achtergrond van deze periode ook de tragedie van Elvis’ latere jaren. De film toont de King in perfecte fysieke gezondheid: slank, gebruind,
energiek en scherp. Niemand in het publiek kon vermoeden dat de basis voor
zijn fysieke achteruitgang hier stevig werd gelegd.
Elvis Presley – 1970
De druk om te presteren in Las Vegas was moordend. Elvis moest vaak twee slopende shows per avond
geven (een Dinner Show en een Midnight Show), weken achter elkaar. Om aan de immense fysieke eisen van deze dynamische optredens te voldoen, en om tegelijkertijd om te gaan met de slapeloosheid en de stress in de gokstad, begon Elvis in deze periode steeds zwaarder te leunen op voorgeschreven
medicijnen (amfetaminen om op te treden, barbituraten om te slapen).
Elvis Presley – 1970
Het succes van deze shows zorgde er bovendien voor dat Colonel Tom Parker Elvis bleef vastpinnen aan Las Vegas. In plaats van een wereldtournee – waar Elvis vurig op hoopte – werd hij veroordeeld tot een schier oneindige reeks routineshows in hetzelfde hotel. Wat in Elvis: That’s The Way It Is nog fris, opwindend en revolutionair was, veranderde in de jaren daarna in een gouden kooi. De ultieme scherpte en de speelse magie die in de film van 1970 zijn vastgelegd, zouden in de jaren daarna langzaam verstikken
onder het gewicht van routine en verslaving.
9. De nalatenschap en de ‘Special Edition’
In de decennia na de dood van Elvis in 1977 bleef Elvis: That’s The Way It Is gelden als het ultieme visuele
document van Elvis’ live-kracht. In 2000 – 2001 besloot filmrestaurateur Rick Schmidlin in samenwerking met archivaris Ernst Jørgensen in opdracht van Warner Bros. de documentaire grondig te herzien.
Rick Schmidlin Ernst Jørgensen
Er werd een Special Edition uitgebracht waarbij:
– De verouderde en storende interviews met fans in de zaal grotendeels werden weggesneden.
– De focus volledig werd verlegd naar de muziek en de dynamiek tussen Elvis en de band.
– Zelden geziene repetitiebeelden (waaronder een legendarische uitvoering
van “Little Sister”) werden toegevoegd.
– Het beeld digitaal werd gerestaureerd en het geluid werd geremixt in adembenemend Dolby Digital.
Elvis: That’s The Way It Is (special Edition) – 2001
Deze versie verving de originele bioscoopversie en wordt vandaag de dag beschouwd als de superieure montage. Het herinnert de wereld eraan waarom Elvis Presley de geschiedenis is ingegaan als ‘The King’: niet vanwege de latere karikatuur, maar vanwege de ongeëvenaarde, pure muzikale krachtpatser die in de zomer van 1970 Las Vegas op zijn grondvesten deed schudden.
10. Aantal weetjes over deze documentaire film
– Creatieve bemoeienis: Colonel Tom Parker was tijdens de repetities in de studio in Culver City degene die de teugels strak in handen hield. Zo wilde hij de scènes liever niet in de intieme kleedkamers laten
filmen, omdat hij zijn autoriteit en macht wilde laten gelden.
Colonel Tom Parker
– De foute songtekst: Backstage zie je een nerveuze Elvis die bang is dat hij de tekst van het nieuwe
nummer “I Just Can’t Help Believin'” zal vergeten. Een bandlid stelt hem gerust en zegt: “Als je het eerste couplet maar onthoudt.” Elvis zingt vervolgens vol zelfvertrouwen een paar regels, onbewust van het feit dat hij op dat moment eigenlijk al de regels van het derde couplet aan het zingen is.
– Zenuwen voor de fans: De film laat zien hoe Elvis tijdens “Love Me Tender” door het publiek loopt
en uitbundig de vrouwen op de eerste rij kust.
– Karate-moves: Elvis was geobsedeerd door vechtsporten en had een zwarte band in karate. Dit zie je in de film overduidelijk terug; hij gebruikt zijn karatetechnieken (zoals de bekende splits) om zijn showman-act te stylen en extra dynamiek te geven.
Elvis Presley – 1970
– Gatorade-promotie: Elvis dronk tijdens de slopende live-shows veel Gatorade om gehydrateerd te
blijven. Hij maakte er op het podium vaak grapjes over richting het publiek met de woordgrap:
“This is Gatorade — in case you want to aid your gator.”
Gatorade – 1970
11. Merchandise en Memorabilia
De legendarische muziekdocumentaire Elvis: That’s The Way It Is, die de triomfantelijke terugkeer van Elvis Presley naar het live-podium in Las Vegas vastlegde, heeft door de decennia heen een enorme schat aan merchandise en memorabilia voortgebracht. Omdat de film destijds hand in hand ging met een gelijknamig studio-/livealbum, is de grens tussen film- en muziekmemorabilia vaak vloeiend.
Hieronder vind je een overzicht van de meest noemenswaardige categorieën:
Originele Bioscoop- en Promotiememorabilia (1970)
Dit zijn de meest gezochte en waardevolle objecten uit het releasejaar,
destijds uitgegeven door filmstudio MGM.
– Originele Filmposters: De originele Amerikaanse en internationale bioscoopposters (vaak met de
iconische slogan “See him, hear him, believe him”). Exemplaren met originele vouwlijnen en
bioscoopstempels zijn zeer gewild onder verzamelaars.
– Lobby Cards en Persfoto’s: Complete sets van 8 glanzende zwart-wit en kleurenfoto’s die destijds in de vitrines van bioscopen hingen om het publiek te lokken.
– Exhibitor’s Merchandising Manuals (Showmanship Manuals): Grote softcover
handleidingen van 12 pagina’s vol promotietips, advertentiespots en biografische artikelen
waarmee bioscopen de film moesten promoten.
High-End Collectors Boxen & Muziekuitgaven
Rondom de film zijn diverse luxe box-sets verschenen die specifiek focussen op het beeldmateriaal
en de audio van de MGM-documentaire.
– The 50th Anniversary Collector’s Edition (2020): Uitgegeven door het officiële Elvis-verzamelaarslabel Follow That Dream (FTD). Deze gigantische, luxe box-set weegt maar liefst 7 kilo en bevat twee hardback
fotoboeken (600 pagina’s) met niet eerder gepubliceerde repetitie- en concertfoto’s, plus 8 cd’s
vol live-opnames en unieke sound-mixes.
FTD – Elvis: That’s The Way It Is – The 50th Anniversary Collector’s Edition (2020)
– Gelimiteerde Vinyl-edities: Er zijn talloze re-issues van de bijbehorende LP uitgebracht op gekleurd vinyl (zoals de exclusieve Clear Vinyl 4-LP Legacy Edition en genummerde Red Vinyl edities).
– The Complete Works (Bootlegs): Voor de hardcore fans bestaan er niet-officiële (import) box-sets met meer dan 9 uur aan onbewerkte videofragmenten, alternatieve camerastandpunten en volledige
audiotracks van de repetities in Culver City en Las Vegas.
Fysieke Memorabilia en Souvenirs
– Las Vegas Hotel Memorabilia: Omdat de documentaire is opgenomen in het International Hotel (later het Hilton) in Las Vegas, verzamelen fans ook de originele souvenirs die hotelgasten destijds kregen, zoals de felbegeerde kartonnen “Elvis Now” souvenir-menukaarten en originele concertkaartjes.
– Replica Kleding & Patronen: Zeer populair op diverse platforms zijn de digitale naaipatronen en exacte replica’s van de iconische kledingstukken die Elvis tijdens de repetities droeg, zoals zijn beroemde
donkerblauwe shirt met pofmouwen (Puffy Sleeve Shirt) en zijn witte jumpsuit.
Moderne Fan-Merchandise
Voor de alledaagse fan is er een breed scala aan officieel gelicenseerde artikelen
te vinden in diverse speciaalzaken.
– Blikken opbergdozen (TV Fun Boxes): Metalen retro-opbergdozen met reliëfopdrukken
van The King in zijn Las Vegas-jaren.
– Luxe memorabilia: Zaken als flip books, horloges, mokken en gedetailleerde sculpturen
die aansluiten bij het Vegas-tijdperk.
– T-shirts en kleding: Shirts bedrukt met de albumhoes of stills uit de film.
12. Tot Slot
Voor fans en muziekliefhebbers blijft Elvis: That’s The Way It Is een indrukwekkend document. De film vormt de perfecte balans tussen intieme studio-opnames en de grootsheid van zijn liveoptredens, en laat zien dat Elvis zich in 1970 in één van de meest creatieve en energieke periodes van zijn latere leven bevond. Het is een monument voor zijn vocale talent en zijn niet-aflatende passie voor muziek.
.
